Περίληψη
Μετάφραση ἀπόρρητης ἐπιστολῆς τοῦ πρεσβευτῆ τῆς Μεγάλης Βρετανίας στὴν Κωνσταντινούπολη Stratford Canning πρὸς ἄδηλο παραλήπτη, πιθανότατα τὸν Θεόδωρο Κολοκοτρώνη. Ο Str. Canning ἀναφέρει πὼς ἦρθε ἡ ὥρα νὰ παρουσιάσει τὶς προτάσεις γιὰ εἰρήνευση, τὶς ὁποῖες εἶχε προτείνει πρὸς αὐτὸν ἡ Γ΄ Ἐθνοσυνέλευση τῆς Ἐπιδαύρου, ἕνα ἔτος νωρίτερα. Σημειώνει πὼς ἡ καθυστέρηση αὐτὴ ἦταν ἐπωφελής, καθὼς προέκυψε ἡ «μεταξὺ Ἀγγλίας καὶ Ῥωσσίας ἀποκατασταθεῖσα συμφωνία», δηλαδὴ τὸ Πρωτόκολλο τῆς Πετρούπολης ποὺ ὑπογράφηκε στὶς 23 Μαρτίου/4 Ἀπριλίου 1826. Σχολιάζει, ἀκόμη, τὴν κακὴ ἐντύπωση ποὺ δημιουργοῦν οἱ ἐμφύλιες ἔριδες, ἀλλὰ δηλώνει πὼς δείχνει ἐμπιστοσύνη σὲ ὅσους ὑπέγραψαν τὸ αἴτημα βρετανικῆς προστασίας καὶ ἰδιαίτερα στὴν ὑπογραφὴ τοῦ παραλήπτη τῆς παρούσας, ποὺ ἀποτελεῖ ἐχέγγυο. Τὴν ἴδια ἡμέρα, ὁ Str. Canning ἀπέστειλε καὶ ἔγγραφο πρὸς τὴ Διοικητικὴ Ἐπιτροπή, μὲ τὸ ὁποῖο ἀνακοίνωνε τὴν ἀνάληψη διαμεσολάβησης πρὸς τὴν Ὑψηλὴ Πύλη, ἐκ μέρους καὶ τῶν ἄλλων Εὐρωπαϊκῶν Δυνάμεων (βλ. Παντ. Κοντογιάννης, Ἱστορικὰ ἔγγραφα, σ. 58-59). Ἡ παρούσα εἶναι ἀντίγραφο τοῦ σχετ. [798]. Τὸ σχέδιο ἀπάντησης τοῦ Θεόδ. Κολοκοτρώνη σώζεται στὸ ἀρχεῖο (βλ. σχετ. [811]).
Προηγούμενες Εκδόσεις: Ὑπομνήματα, σ. 609-610.
Βλ. Σχετικά:
0798, 0811
Ἐμπιστευτικὴ ἐπιστολὴ
Κωνσταντινούπολις, 15/27 Ἰανουαρίου 1827
Δὲν σᾶς ἀνέφερον διὰ τοῦ πλοιάρχου Χάμιλτον τὰ δύο γράμματα, τὰ ὁποῖα ἐλάβατε τὴν καλοσύνην νὰ μοῖ γράψητε, ἕως οὗ ἤθελον εὑρεθῇ εἰς κατάστασιν νὰ σᾶς δώσω τὴν εὐάρεστον εἴδησιν, ὅτι καταυτὰς ἤθελον παρουσιάσει εἰς τὴν Πόρταν τὰς πρωτάσεις τῆς εἰρήνης, ἐμπιστε<υ>θείσας εἰς ἐμὲ παρὰ τῆς ἐν Ἐπιδαύρῳ Συνελεύσεως. Ἡ στιγμὴ τὴν ὁποίαν περιέμενον ἔφθασε. Πολὺς καιρὸς παρῆλθε ἕως οὗ λάβω διὰ τὸν σκοπὸν τοῦτον τὴν ἀναγκαίαν ὑποστήριξην. Ἀλλ’ ὁ καιρὸς οὗτος δὲν παρῆλθε χωρὶς ὀφέλιαν τινα. Ἀπόδειξις δὲ τούτη εἶναι ἡ μεταξὺ Ἀγγλίας καὶ Ρωσσίας ἀποκατασταθεῖσα συμφωνία ὡς πρὸς τὸ ζήτημα τοῦτο, καὶ ἡ εἰλικρινής σύμπραξις τῆς Γαλλίας καὶ τῶν ἄλλων συμμάχων δυνάμεων. Τόσον περισσότερον ἐπεθύμουν τὴν ἐπιτυχίαν τῆς ἐνώτητος αὐτῆς καθόσον νομίζω ὅτι, ἡ προστασία, τοιαύτη ὅπως ἐχορηγήθη παρὰ τῆς Κυβερνήσεως μου ἐπὶ τῇ αἰτήση τῶν Ἑλλήνων, εἶναι ἡ μόνη ἱκανὴ νὰ διασφαλίσῃ τὸ μέλλον τῶν λαβόντων μέρος εἰς τὸν πόλεμον. Πολλὰ ἀκούομεν περὶ τῆς ἀπειθείας τοῦ λαοῦ σας, καὶ περὶ ἕριδος, ἥτις διαιρεῖ τούς ἀρχηγούς σας. Ἀλλ’ ἐγὼ βασίζομαι εἰς τὴν φρόνησιν τοῦ ἔθνους καὶ εἰς τὴν καλὴν πίστιν ἐκείνων, οἵτινες ὑπέγραψαν τὴν ἀναφορὰν περὶ ἀγγλικῆς προστασίας, διευθυνθείσαν πρὸς ἐμὲ παρὰ τῆς γενικῆς συνελεύσεως, εἰς τὴν ἰδέαν αὐτὴν μὲ κάμνει νὰ ἐπιμένω ἔτι περισσότερον ἡ ὑπογραφή σας, τὴν ὁποίαν εἶδον μεταξὺ τῶν ἄλλων. Τὸ αἴσθημα μου τοῦτο ἔχει ἔγγύησιν τὰ εὐγενικά σας προσόντα, ἄνευ τῶν ὁποίων οὐδεὶς δύναται νὰ χαίρῃ τὴν ἀγάπην καὶ τὸ σέβας ὁλοκλήρου ἔθνους εἰς κρησίμους περιστάσεις. [[Πρὸς τὸ παρὸν γράφω πρὸς ἡμᾶς. Δεχθῆτε παρακαλώ κ.τ.λ.]] Ἐπὶ τοῦ παρόντος Σᾶς ἀποχαιρετῶ, Κύριέ μου, ἐκφράζων ἐν ταυτῷ τὰς εἰλικρινεῖς εὐχάς μου ὑπὲρ τῆς εὐτυχίας τῶν ἡμερῶν Σας.
Στράτφορντ Κάννιγκ
