Αρχειακός Τόπος Θεόδωρου Κολοκοτρώνη

Ἐπιστολὴ τῶν Νικόλαου Ζαχαρίτσα, Νικόλαου Καρόρη καὶ Σταύρου Βλαχόπουλου, ἀπὸ τὴ φρουρὰ τῆς Ἀθήνας, πρὸς τὸν Ἰωάννη Μακρυγιάννη, μὲ τὴν ὁποία ἐκφράζουν τὸν ἐνθουσιασμό τους γιὰ τὴν ἔλευσή του στὸν Πειραιᾶ. Δηλώνουν ἀδύναμοι νὰ βοηθήσουν, καθὼς τὰ 2/3 τῶν ἀνδρῶν τῆς φρουρᾶς εἶναι ἀσθενεῖς ἢ τραυματίες. Τονίζουν τὴν ἔλλειψη ἰατρῶν καὶ ἰατρικῶν, τὰ ὁποῖα εἶναι ἀπαραίτητα, καὶ ζητοῦν τὴ συνδρομὴ τῶν δυνάμεων ποὺ βρίσκονται στὸν Πειραιᾶ, ὥστε νὰ διαλυθεῖ ἡ πολιορκία τοῦ φρουρίου. Θεωροῦν ἀπαραίτητη τὴν παροχὴ ἐφοδίων καὶ τὴν ἀντικατάσταση τῶν ἀσθενῶν στρατιωτῶν τῆς φρουρᾶς μὲ ἄλλους, ὑγιεῖς. Ὁ ἀναφερόμενος «χειροῦργος μας Χασάναγας» εἶναι ὁ γνωστὸς Τοῦρκος πρακτικὸς γιατρὸς Χασᾶν Ἀγᾶς Κούρταλης ἀπὸ τὴν Ἀταλάντη (βλ. Μάνθ. Χριστοφόρου, «Χασᾶν ἀγᾶς Κούρταλης», σ. 93-108), ἐνῶ ἡ ἀναφορὰ στὸν «κολονέλο» ἀφορᾶ τὸν Κάρολο Φαβιέρο, ὁ ὁποῖος ἔφερε αὐτὸ τὸ παρωνύμιο καὶ εἶχε εἰσέλθει στὴν Ἀκρόπολη ἀπὸ τὶς 30 Νοεμβρίου 1826 (βλ. Γιάν. Βλαχογιάννης, Πῶς ὁ Γάλλος συνταγματάρχης Φαβιέρος ἔσωσε τὴν Ἀκρόπολη) καὶ κατὰ τὴ διάρκεια τῆς παραμονῆς του ἀσθένησε (βλ. καὶ Ἡμερολόγιο τοῦ Ἀγώνα, σ. 574). Τὸ παρὸν εἶναι ἀντίγραφο ποὺ ἀναπαρήχθη στὴν Αἴγινα στὶς 7 Φεβρουαρίου καὶ ἀπεστάλη στὸν Θεόδωρο Κολοκοτρώνη πρὸς ἐνημέρωσή του (βλ. σχετ. [788]). Τὸ ἔγγραφο ἔχει δημοσιευθεῖ γιὰ πρώτη φορὰ ἀπὸ τὸν Ἀνδρέα Μάμουκα, ἀπὸ ἀντίγραφο ποὺ βρισκόταν στὸ Ἐλεγκτικὸ Συνέδριο, καὶ ἀργότερα ἀπὸ τὸν Γιάν. Βλαχογιάννη, ἀπὸ τὸ ἀντίγραφο ποὺ ἀποκεῖται στὴν Ἐθνικὴ Βιβλιοθήκη. Δημοσιεύτηκε καὶ στὰ Ὑπομνήματα.

Προηγούμενες Εκδόσεις: Ἀνδρ. Μάμουκας, Τὰ κατὰ τὴν ἀναγέννησιν, τ. 6, σ. 42-45 ▪ Ὑπομνήματα, σ. 404-405 ▪ Γιάν. Βλαχογιάννης, Ἀρχεῖον Μακρυγιάννη, τ. 1, σ. 56-57.

Βλ. Σχετικά: 0817

Γενναιότατε ἀδελφέ! Ἀκρόπολις Ἀθηνῶν 3η Φεβρουαρίου 1827 Δάκρυα χαρᾶς ἐχύσαμεν ὅταν ἠξιώθημεν τέλος πάντων νὰ ἴδωμεν τὸ τόσον ἐπιθυμητὸν πρᾶγμα, τὸν ἐμφανισμόν σας εἰς Πειραῖα, καὶ ἡ γλυκεία ἐλπίδα τῆς ἐλευθερίας μας ἐπῆγε νὰ ἀναστήσῃ καὶ αὐτοὺς τοὺς νεκρούς. Ὅλοι ἐπροθυμήθησαν ἐνῶ σᾶς ἴδον νὰ ἀγωνίζησθαι νὰ ὡρμήσωσι καὶ αὐτοὶ καὶ νὰ συντρέξωσι τὸ μέρος των εἰς τὸν χαλασμὸν τοῦ ἐχθροῦ. Ἀλλὰ κατὰ δυστυχίαν ηὗρον τὸ μὲν πνεῦμα πρόθυμον τὴν δὲ σάρκα ἀσθενῆ. Τὰ δύω τρίτα τῆς φρουρᾶς κείτονται ἀσθενῆ. Καὶ οὔτε ἰατρικὸν ἔμεινε, οὔτε ἄλλο κανένα ἀναγκαῖον διὰ τὴν θεραπείαν τῶν ἀσθενῶν καὶ μάλιστα τῶν πληγωμένων. Ὁ χειροῦργος μας Χασάναγας καὶ αὐτὸς ἀσθενής, διὰ ταύτας τὰς αἰτίας δὲν ἦτον εἰς κατάστασιν ἡ φρουρὰ νὰ κινηθῃ κατ’ αὐτὰς καθώς ἦτον τὸ χρέος της καὶ κατὰ τὰ σχέδια ὁποῦ εἴχομεν προτήτερα, περιμένοντες τὴν βοήθειαν αὐτὴν ὁποῦ τώρα ἴδωμεν. Το Τακτικὸν εἶναι ἐκεῖνο ὁποῦ ἐδῶ πάσχει περισσότερον τῶν ἄλλων καὶ κατήντησεν εἰς τὴν μεγαλητέραν παραλυσίαν ὄντας καὶ αὐτός ὁ Κολονέλος τόσον καιρὸν ἀσθενής. Ἡ μόνη λοιπὸν ἐλπίς τῆς Πατρίδος, ἀδελφέ, κρέμαται εἰς τοῦ στρατοπέδου τοῦ Πειραιός, καὶ ὁ Θεός καὶ ἡ εὐχὴ τῆς πολυπαθοῦς Ἑλλάδος νὰ σᾶς ἐνισχύῃ, νὰ σᾶς ἐμπνέῃ ὁμόνοιαν, σταθερότητα καὶ Πατριωτισμὸν διὰ νὰ κατατροπώσετε τὸν ἄσπονδον ἐχθρὸν μας Κιουταχῆ καὶ νὰ ἐλευθερώσετε τὴν Πατρίδα καὶ τοὺς πολυορκουμένους ἀδελφούς σας. Ἀδελφέ! Νομίζομεν περιττὸν νὰ σοῦ περιγράψωμεν καταλεπτώς τὴν κατάστασιν τούτου τοῦ φρουρίου, ἐπειδή εἴσουν ἐδῶ καὶ εἶσαι ἀρκετός νὰ γνωρίσῃς ἕως ποῦ ἔχομεν καταντήσει τώρα, μ’ ἕνα λόγον σοῦ λέγομεν ὅτι τὰ πάντα ἀπ’ εδώ ἔλειψαν, καὶ τροφαὶ καὶ ἰατρικά, καὶ τὰ γνωστὰ ἐφόδια. Οἱ ἄνθρωποι ἀπέθανον, ἀῤῥώστησαν, ἐπληγώθησαν, και οὔτε διὰ πόλεμον ἔμεινε δύναμις, οὔτε διὰ δουλ͜ιὰν εἰς τοὺς πολυορκουμένους, ὅσοι σώζονται γεροὶ ζητοῦν καθημερινῶς την σωτηρίαν τους μὲ τὴν φυγήν. Ὁ ἐμφανισμός ὁ ἐδικός σας μόνος εἶναι σήμερον ὁποῦ τοὺς κάμνει νὰ στέκουν ἔχοντες πάντοτε τὰς ἐλπίδας ἀπὸ μέρους σας. Ἀδελφέ! Εἶναι πικρὸν πρᾶγμα νὰ φαντασθῆ κανείς τὸν χαϊμὸν αὐτῆς τῆς πολυτίμου θέσεως, προσπαθήσατε με τὰ πλέον πατριωτικὰ μέτρα νὰ ταχύνητε τὴν διάλυσιν τῆς πολυορκίας, φανερώσατε καὶ εἰς τὰς ἐπάνω ἐπαρχίας τὴν δυστυχῆ κατάστασιν τούτου τοῦ φρουρίου διὰ να συντρέξουν ὅλοι εἰς τὴν σωτηρίαν του, ἐπειδή ἂν χαθῆ τὸ φρούριον ὑπάγουν εἰς μάτην ὅλοι οἱ ἐπάνω ἐκείνοι κόποι, καὶ ὅτι ἄλλο ἐξεύρετε κάμετε. Ἐάν βλέπετε ὅτι ἠμπορεῖ νὰ συμβῆ διὰ μερικὸν καιρὸν ἀκόμη ἀνάγκη νὰ διαμένη ἡ πολυορκία, τότε διὰ νὰ ἀσφαλισθῇ το φρούριον ἴσως ἦτον καλὸν νὰ πεταχθῇ ἕν σῶμα ἀπὸ τὸ στρατόπεδον τοῦ Πειραιός καὶ νὰ ἐκβοῦν ἀπὸ ἐδώ πολλοὶ ἀπὸ τοὺς πρώτους τοὺς καταταλαιπωρημένους καὶ γυμνούς, οἱ ὁποῖοι δὲν ἠμποροῦν νὰ ἀνθέξουν. Τὸ σῶμα τοῦτο ἠμπορεῖ νὰ φέρῃ μαζί του καὶ πολλὰ ἐκ τῶν ἀναγκαίων καὶ μάλιστα ἰατροὺς καὶ ἰατρικά, καὶ ὅταν φανῆ τὸ νέον σῶμα εἶναι ἠλπιζόμενον νὰ ἀνοιχθῇ ὀλίγον καὶ ἡ στενότης τῆς πολυορκίας καὶ νὰ φυλάττεται κᾄποια συγκοινωνία μὲ το στρατόπεδον τοῦ Πειραιός. Αὐτὸν ἀδελφὲ στοχάζονται πολλοὶ πατριῶται ὡς ὑστερινὴν ἐλπίδα διὰ να βαστάχθῇ τὸ φρούριον ἀκόμη μερικὸν καιρὸν ἕως ὅτου ἤθελεν εὐδοκήσῃ ὁ Θεός νὰ εὐοδοθοῦν τὰ πράγματὰ μας, καὶ σᾶς δίδομεν αἰτίαν νὰ σκεφτῆτε περὶ τούτου καὶ οἱ ἔξω πατριῶται· ἡμεῖς δὲ ἐν τοσούτῳ μένομεν και ἀσπαζόμεθά σε ἐκ ψυχῆς καὶ λοιποὺς ἀδελφούς. Οἱ ἀδελφοὶ Ν. Ζαχαρίτζας Ν. Καρόρης Σ. Βλαχόπουλος Πρὸς τὸν Γεν(ναῖον) Στρατηγὸν Μακρυγιάννην εἰς Πειραιᾶ ἶσον τῷ πρωτοτύπῳ ἀπαράλλακτον τῇ 7 Φεβρ. 1827 ἐν Αἰγίνῃ Ὁ Γενικός Γραμματεῦς Γ. Γλαράκης (Τ.Σ.): ΔΙΟΙΚΗΤΙΚΗ ΕΠΙΤΡΟΠΗ ΤΗΣ ΕΛΛΑΔΟΣ
Λήψη Αναφοράς