Περίληψη
Ἐπιστολὴ τοῦ Ἀνδρέα Μεταξᾶ πρὸς τὸν Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, μὲ τὴν ὁποία ἀπαντᾶ σὲ δική του τῆς 7ης Ἰουνίου (βλ. σχετ.). Ὁ Ἀνδρ. Μεταξᾶς συμφωνεῖ μὲ ὅσα σχεδιάζει ὁ Θεόδ. Κολοκοτρώνης. Δηλώνει πὼς ἡ πατρίδα πνέει τὰ λοίσθια καὶ πὼς ὁ Κολοκοτρώνης πρέπει νὰ ἐμφανιστεῖ ὡς «ἀνώτερος πάσης περιστάσεως καὶ δυσκολίας». Ἀναφέρεται, ἀκόμη, στὴν ἀποστολὴ τοῦ Χρήστου Ζαχαριάδη, γιὰ νὰ τὸν ἐνημερώσει γιὰ κάποιες ὑποθέσεις του στὴ Ζάκυνθο, οἱ ὁποῖες φαίνεται νὰ ἔχουν καλὴ ἔκβαση. Ὁ ἐπιστολογράφος προσπαθεῖ νὰ καθοδηγήσει τὸν Θεόδ. Κολοκοτρώνη στὰ τρέχοντα πολιτικὰ ζητήματα, τοῦ ἐπιρρίπτει εὐθύνες γιὰ ὀλιγωρία καὶ ταυτόχρονα ἐπιχειρεῖ νὰ τονώσει τὸ φρόνημά του. Ἐπισημαίνει πὼς κανεὶς «μεγάλος» δὲν ἀναδείχθηκε μέσω εὐκολιῶν ἀλλὰ μέσα ἀπὸ δύσκολες καταστάσεις καὶ ἐπικαλεῖται τοὺς ἡρωικὰ θανόντες Μάρκο Μπότσαρη καὶ Γεώργιο Καραϊσκάκη. Ἀναγνωρίζοντας τὸν ρόλο του στὴν ἐπανάσταση, ὁ Ἀνδρ. Μεταξᾶς μὲ χαρακτηριστικὸ ὕφος σημειώνει: «Τὴν μεγάλη λαμπάδα τῆς ἐλευθερίας εἰς τὴν Πελοπόννησον ἐσὺ τὴν ἄναψες, τώρα κοντέβει νὰ σβύσῃ· εἰς τὴν ἀξιότητα καὶ τὸν πατριωτισμόν σου στέκεται νὰ τὴν ξανανάψῃς». Ὁ ἐπιφέρων τὸ παρὸν εἶναι ὁ Δημήτριος Νικολόπουλος, ποὺ ἐμφανίζεται καὶ σὲ ἄλλα ἔγγραφα τοῦ ἀρχείου ὡς κομιστὴς ἐπιστολῶν τοῦ Θεόδ. Κολοκοτρώνη. Τὸ παρὸν κατὰ τὴν πρώτη ἔκδοσή του στὰ Ὑπομνήματα δέχθηκε ἀρκετὲς παρεμβάσεις, οἱ ὁποῖες σημειώνονται ὑποσελίδια.
Προηγούμενες Εκδόσεις: Ὑπομνήματα, σ. 475-476.
Βλ. Σχετικά:
0915
Ἀδελφέ!
Χθὲς εἶδον τὸν Δ. Νικολόπουλον, ἤκουσα παρ’ αὐτοῦ μὲ εὐχαρίστησιν τῆς ψυχῆς μου μεγάλην τὰς πατριωτικὰς γνώμας καὶ ἀποφάσεις σου. Ὁ θεὸς εἰς αὐτὰς νὰ σὲ ἐπιστηρίξῃ διὰ νὰ γλυτώσῃ η δυστυχισμένη πατρής, ἡ ὁποία πνέη τὰ λήσθηα. Γνωρίζω πόσον δύσκολος εἶναι ἡ περίστασις, ἀλλὰ διὰ τοῦτο στοχάζομαι ὅτι πρέπει νὰ γενῆς ἀνώτερος πάσης περιστάσεως καὶ δυσκολίας διὰ νὰ γνωρισθῆ παρὰ πάντων καὶ ἐσωτερικῶς καὶ ἐξωτερικῶς ὅτι εἶσαι ὁ ἔνθερμος τῆς Πατρίδος ὑπερασπιστής, καὶ ὅτι ἀπὸ ἐσὲ περιμένει καὶ εἰς τὴν ἐσχάτην ταύτην περίστασιν τὴν ἀνόρθωσίν της. Μὴν ἀπελπίζεσαι, ὅτι ἡ Ἑλλὰς ἔχει πολλοὺςφίλους οἱ ὁποῖοι εἶναι ἰδικοἰ σου +...+ὶ σου καὶ αὐτοὶ πανταχόθεν θέλει συνδράμουν. Στοχάσου, ὅτι ἂν κατὰ δυστυχίαν τίποτε δὲν δυνηθῇς νὰ κατορθώσῃς, τουλάχιστον ἔκαμες τὸ χρέος σου, ἐλευθερώσας ἀπὸ κάθε ἔλεγχον τὴν συνείδησίν σου. Ἄκουσον τοῦτο καὶ ἐντὸς ὀλίγων ἡμερῶν πληροφορεῖσαι τὴν ἀλήθειαν τῶν λεγομένων, καὶ τὴν εὐχαρίστησιν ὅπου ὁ ἴδιος θέλει δοκιμάσεις. Ἐπειδή καὶ ὁ κὺρ Χρήστος Ζαχαριάδης ἔρχεται νὰ σᾶς ὁμιλήση διὰ τὰς εἰς Ζάκυνθον ὑποθέσεις σας κρίνω περιττὸν νὰ ἐκτανθῶ περισσότερον διότι εἶναι ἱκανός, και ’νε πατριώτης καὶ ’νε φίλος σας νὰ σᾶς εἰπῆ ὅσα ἐν...οσῶ καὶ ἀντίκεινται εἰς τῆς πατρίδος τὸν σκοπόν. Ὑποθέτεις ἀντενεργείας εἰς τὰς πατριωτικὰς ἐργασίας σου δὲν τὸ πιστεύω, ἀλλ’ ἂς εἶναι, μ’ ὅλας τὰς ἀντενεργείας καὶ τὴν παντελῃ στέρησιν τῶν ἀναγκαίων, πρέπει νὰ κινηθῇς καὶ ν’ ἀσφαλίσῃς τὴν Πατρίδα ἀπὸ τὸν ἐπικείμενον κίνδυνον, καὶ τότε ἡ τιμὴ καὶ ἡ δόξα εἶναι ἀσυγκρίτως μεγαλυτέρα. Κανείς μεγάλος ἄνθρωπος μὲ τὰς εὐκολίας δὲν ἐκατόρθωσε ποτὲ τίποτε, ἀλλὰ μὲ τὰς μεγάλας δυσκολίας καὶ τότε ὠνομάσθη μεγάλος καὶ ἄξιος. Σὲ ἐρωτῶ ὡς πατριώτης καὶ φίλος ἡ ἀπόφασίς σου θὰ εἶναι καὶ αὐτὴν τὴν ζωήν σου νὰ θυσιάσῃς διὰ τὴν ἐλευθερίαν τῆς Πατρίδος μας. Ἰδοῦ περίστασις νὰ τὸ ἀποδείξῃς καὶ πραγματικῶς ἐνθυμήσου τὸν Μπότσαρη, τὸν Καραϊσκάκη καὶ τόσους ἄλλους ἥρωας τῆς Πατρίδος. Μὴν καταδέχεσαι νὰ φαίνεσαι αὐτῶν κατώτερος ἀλλ’ ἐκείνους ὁποῦ +...+ διὰ πατριώτας προσκάλεσέ τους νὰ ἔλθωσι καὶ τότε φαίνονται [7] εἰς ἕνα λόγον ἐνθυμήσου τὸν πρῶτον χρόνον τῆς ἐπαναστάσεώς μας. Τὴν μεγάλη λαμπάδα τῆς ἐλευθερίας εἰς τὴν Πελοπόννησον ἐσὺ τὴν ἄναψες, τώρα κοντέβει νὰ σβύσῃ· εἰς τὴν ἀξιότητα καὶ τὸν πατριωτισμὸν σου στέκεται νὰ τὴν ξανανάψῃς. Ἄκουσον τὸν φίλον Ζαχαριάδην [8] πρὸ πάντων· ἐνέργησον, καὶ ὁ Θεὸς θέλει σὲ ὁδηγήσει καὶ βοηθήσει κατὰ τὴν ἐπιθυμίαν σου.
Σᾶς ἀσπάζομαι ἀδελφικῶς καὶ μένω
Ἐν Ναυπλίῳ τὴν 9 Ἰουνίου 1928
ὁ ἀδελφός σας
Ἀ. Μεταξᾶς
[ἐπιγραφὴ διεύθυνσης:]
Τῶ Ἐκ(λαμπροτάτῳ) Γενικῶ Ἀρχηγῶ κυρίω Θ. Κολοκοτρώνη
Εἰς Ἄργος