Περίληψη
Ἐπιστολὴ τῶν Ἀνδρέα Μεταξᾶ καὶ Νικόλαου Πονηρόπουλου πρὸς τὸν Θεόδωρο Κολοκοτρώνη, μὲ τὴν ὁποία ἀναφέρονται μὲ δραματικὸ τόνο στὶς ἐμφύλιες συγκρούσεις στὸ Ναύπλιο. Κατηγοροῦν γιὰ τὶς ἐξελίξεις ἕνα μέλος τῆς Ἀντικυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς, τὸν Μπεηζαδὲ Γεώργιο Μαυρομιχάλη, καὶ τὸν Γραμματέα (Ὑπουργὸ) τῶν Ἐσωτερικῶν Ἀναστάσιο Λόντο, ἐνῶ θεωροῦν ἀφελὴ καὶ παρασυρμένο τὸν Ἰωάννη Μαρκῆ Μιλαΐτη. Ὁ θυμός τους, ὅμως, ἀφορᾶ κυρίως τὸν Θεοδωράκη Γρίβα, ὁ ὁποῖος εἶναι ὁ «πλέον ἄπιστος, ὁ πλέον θηριώδης, ὁ πλέον κακὸς μεταξὺ τῶν κακῶν Ἑλλήνων». Τὸν κατηγοροῦν ὅτι βομβάρδιζε νυχθημερὸν τὴν κατοικημένη πόλη καὶ ὅτι σκότωνε ἀκόμη καὶ «νήπια εἰς τὰς κούνιας». Ἡ παραπάνω διατύπωση, παρὰ τὴν ὑπερβολή της, ἀνταποκρίνεται στὴν πραγματικότητα, ἀφοῦ μία ὀβίδα προξένησε ζημιὰ στὸ κτήριο τοῦ Βουλευτικοῦ προκαλώντας τὸν θάνατο ἑνὸς βουλευτῆ (βλ. Καλλιόπη Ἀμυγδάλου, Ἠλ. Κολοβός, «Ἡ μετάβαση ἀπὸ τὸ ὀθωμανικὸ στὸ ἑλληνικὸ κράτος», σ. 76). Ἡ ἐμφύλια σύγκρουση σταμάτησε χάρη στὴν παρέμβαση τοῦ Hamilton καὶ τοῦ Cochrane (βλ. καὶ σχετ.). Ὁ κομιστὴς τῆς παρούσας εἶναι ὁ Γεώργιος Κλήρης (βλ. βιογραφικά του στὸ Δημ. Δημητρόπουλος, Τρεῖς Φιλικοὶ ἔπαρχοι, σ. 25-28). Ὡς λύση στὸ ἀδιέξοδο οἱ ἐπιστολογράφοι κρίνουν πὼς εἶναι ἀναγκαία ἡ ἀποπομπὴ τοῦ Γεώργ. Μαυρομιχάλη ἀπὸ τὴν Ἀντικυβερνητικὴ Ἐπιτροπὴ καὶ ἡ ἔκπτωση τοῦ Ἀναστ. Λόντου ἀπὸ τὴν ὑπουργική του θέση. Γι’ αὐτὸ τοῦ ζητοῦν νὰ παρέμβει μὲ ἀναφορά του στὴ Βουλὴ καὶ νὰ προβεῖ σὲ ἐνέργειες ποὺ θὰ ὁδηγήσουν στὴν ἀπομάκρυνση τῶν δύο προαναφερθέντων ἀπὸ τὰ ἀξιώματα ποὺ κατέχουν. Τὸν ἐνημερώνουν, ἐπίσης, πὼς συμφωνοῦν σὲ αὐτὸ καὶ οἱ Στερεοελλαδίτες ὁπλαρχηγοί. Τὸ παρὸν ἔγγραφο ἔχει ὑποστεῖ φθορές, μὲ ἀποτέλεσμα νὰ λείπει τμῆμα του, ὅπου πιθανῶς βρισκόταν καὶ ἡ ἐπιγραφὴ διεύθυνσης. Ὁ ἀναφερόμενος Θεαγένης εἶναι Στεμνιτσιώτης ἀγωνιστὴς καὶ πολιτικός, γιὰ τὸν ὁποῖον δὲν ὑπάρχουν ἐπαρκεῖς πληροφορίες (βλ. Φώτ. Χρυσανθόπουλος, Βίοι Πελοποννησίωνἀνδρῶν, σ. 132).
Προηγούμενες Εκδόσεις: Αδημοσίευτο
Βλ. Σχετικά:
0932
Ἐκλαμπρότατε Γενικὲ Ἀρχηγὲ καὶ φίλε!
Πρὸ πολλοῦ ἔπρεπε νὰ σοὶ γράψωμε τὴν κατάστασιν τῶν πραγμάτων, διὰ νὰ λάβωμεν ἀποφασιστικὰ μέτρα ἐναντίον τῆς ἀνοήτου ἰδιοτελείας, ἥτις ἐφοβέριζε τὸντέλειον ἀφανισμὸντῆς Πατρίδος. Στοχαζόμενοι ὅμως ὅτι τὸ πρᾶγμα ἠμποροῦσε νὰ λάβῃ κᾄποιαν μεταβολὴν ἐπὶ τὸ κρεῖττον, διὰ τῆς προτροπῆς τῶν καλῶν, καὶ διὰ τὸ κρίσιμον τῶν περιστάσεων, ἐσιωπείσαμεν, διὰ νὰ σοὶ δώσωμεν καιρὸν νὰ προκαταλάβῃς τὰ ὠλέθρια κινήματα τοῦ ἐχθροῦ. Τὸ πρᾶγμα ὅμως ἐκορυφώθη μὲ τρόπον, ὥστε κάθε ἐλπὶς μεταβολῆς ἐχάθη καὶ ὁ ἀφανισμὸς εἶναι ἄφευκτος. Ὁ ἐμφύλιος πόλεμος διὰ πολλὰς ἡμέρας εἰς τὴν καθέδραν τῆς Διοικήσεως, τὸ Ναύπλιον, ἐπισφραγίζει κάθε ὑποψίαν, καὶ μᾶς πληροφορεῖ τρανώτατα τὰ ὀλέθρια σχέδια τοῦ Μπεϊζανδὲ Γεωργάκη καὶ Ἀναστασίου Λόντου, μετὰ τοῦ παρασυρωμένου ἀνοήτως Μαρκῆ, ἐναντίον καὶ αὐτῆς τῆς φυσικῆς ὑπάρξεως ὅλων τῶν καλῶν πατριωτῶν. Ἀλλοίμονον εἰς ἡμᾶς! ἔπειτα ἀπὸ δέκα μηνῶν πολιτικὸν ἀγῶνα ἐκλέξαμε διὰ τῆς ψήφου τῶν πλειόνων τοὺς δημίους τῆς πολιτικῆς καὶ φυσικῆς μας ὑπάρξεως, και δή ὀλετῆρας τῆς Πατρίδος. Δὲν ἔχομεν λέξεις ἱκανὰς νὰ σοὶ ἐκθέσωμεν αὐτὰ τὰ τρέξαντα καὶ ἤδη τρέχοντα, ἀρκεῖ μόνον νὰ ἠξεύρῃς ὅτι ὁ πλέον ἄπιστος, ὁ πλέον θηριώδης, ὁ πλέον κακὸςμεταξὺ τῶν κακῶν Ἑλλήνων Γρύβας, μὲ τὴνθέλησιν τῶν δύω μελῶν τῆς Ἀντικυβερνητικῆς Ἐπιτροπῆς, κατεπολέμησε διὰ πολλὰς ἡμέρας ὅλα τὰ ἐν Ναυπλίῳ εὑρισκόμενα στερεοελλαδιτικὰ στρατεύματα, καὶ αὐτὸντὸνδυστυχῆλαόν, νυχθημερῶν με βόμβες καὶ κανόνια κατασπαράττων, σκοτώνων ὡς καὶ αὐτὰ τὰ νήπια εἰς τὰς κούνιας, ὑποχρέωσε νὰ ἀφήσουν ὀσπήτια καὶ πράγματα, καὶ να ἀναχωρήσουν τῇδε κᾀκεῖσε, καὶ τὰ ὁποῖα αὐτὸς ἔλαβε ὡς λάφυρα τῆς νίκης, τὰ δὲ στρατεύματα ἐπιμένουν, ὁ πόλεμος ὅμως ἔπαυσε διὰ προτροπῆς τοῦ ἀντιναυάρχου Ἄγγλου, Ἀμιλτῶνος καὶ Κοχράνου, οἱ ὁποῖοι εἰσέτι ἐνταῦθα ἐπὶ τούτου εὑρίσκονται. Τὰ δὲ μέλη τῆς Ἀντικυβερν(ητικῆς) Ἐπιτροπῆς μετὰ τοῦ ὑπουργοῦ τῶν Ἐσωτερικῶν καὶ Ἀστυνομίας, θριαμβεύουν εἰς τὰς κακίας των καὶ διὰ τὴνπαραλυσίαν, ὡς ἐκ τῶν περιστάσεων, τῆς Βουλῆς, ὡς οἱ λυσωδεείς σκύλοι καταδιώκουν ὅλους τοὺς καλοὺς μακράν τοῦ κέντρου, διὰ ν’ ἀναλαμβάνουν καιρὸννά προδιαθέτουν καὶ αὐτοὺς τοὺς ξένους φιλέλληνας ἐναντίον τῆς Ἑλλάδος. Συνέλαβον ἐκ τῶν καλῶν πολλούς, καὶ πολλοὶ ἐδὼ καὶ ἐκεῖ κατέφυγον. Κρίνομεν περιττὸν νὰ σοὶ ἐκθέσωμεν λεπτομερέστερον τὰ πράγματα, ὁ κομιστής κύριος Κλήρης σᾶς πληροφορεῖ περὶ πάντων, σᾶς λέγομεν μόνον ὅτι τὸ μοναχὸνμέτρον ὁποῦ ἠμπορεῖ νὰ ἀσφαλίσῃ κα[λῶς] τοὺς πατριώτας καὶ τὴν Πατρίδα ἀπὸ τὸν μέγαν καὶ ἄφευκτον τοῦτον κίνδυνον, εἶναι ἡ ἀποβολή τοῦ Μαυρομιχάλη καὶ Λόντου ἐκ τῶν πραγμάτων, τοῦτο ὅμως δὲν κατορθοῦται εἰ μή διὰ τῆς ἐπιμόνου θελήσεως τοῦ στρατιωτικοῦ τῆς Πελοποννήσου, καὶ ἐν γένει τοῦ λαοῦ ὅλου. Ἀνάγκη πᾶσα λοιπὸν νὰ ἐνδυναμώσετε τὸ στρατόπεδόνσας κατὰ τοῦ ἐχθροῦ, νὰ συστήσετε ἀντιπρόσωπόν σας εἰς αὐτά, καὶ νὰ τρέξετε ὡς πληρεξούσιός των νὰ ζητήσετε ἐπιμόνως διὰ τῆς Βουλῆς τοῦτο τὸ δίκαιον ἀποτέλεσμα, συγχρόνως ὅμως πρέπει νὰ κινήσετε και πληρεξουσίους μὲ ἀναφορὰς τοῦ λαοῦ αὐτὸ τοῦτο ζητοῦντος ἐπιμόνως διὰ τῆς ἰδίας Βουλῆς. Ἰδοὺ ὁ τρόπος μὲ τὸνὁποῖον ἀπαντᾶται ὁ κίνδυνος, ἀλλέως χανόμεθα, καὶ τὸ κρίμα εἰς τὸνλαιμόν μας. Τοὺς ὅλους ὁπλαρχηγοὺς τῆς Στερεᾶς Ἑλλάδος εὑρίσκεις συμφώνους εἰς αὐτὸ τὸ φρόνημα, καὶ ἑτοίμους, μετὰ ταῦτα, ἵνα ἐκστρατεύσωσι κατὰ τοῦ ἐχθροῦ. Ἐνέργησον λοιπὸν τὰ εἰκότα ἄνευ ἀναβολῆς, καὶ πρόφθασον μίαν ὥραν ἀρχήτερα, μήπως καὶ ἐναντίον πνεῦμα προκαταλάβῃ τοὺς ξένους ὑπερασπιστάς μας, τὸνΚόχρανον καὶ Τζούρτζ, εἰς τοὺς ὁποίους διὰ ψηφίσματος ἀφιερώθη ἡ ὑπόθεσις τοῦ Ναυπλίου, καὶ ἡ δεύθυνσις τῶν κατὰ θάλασσαν καὶ ξηρὰν δυνάμεων. Εἰδοποίησον περὶ τούτου τοῦ κινήματόςσου τὸνἈρχιστράτηγον καὶ πρόφθασον λέγομεν πάλιν.
Ἐντοσούτῳ σὲ ἀσπαζόμεθα ἀδελφικῶς.
τῇ 8 Ἰουλίου 1827
ἐν Ἄργει
οἱ ἀδελφοὶ
Α. Μεταξᾶς
Νικόλαος Πονηρόπουλος
[πλαγίως:]
Κἀγὼ ὁ Θεαγένης σᾶς προσκυνῶ
[ἐπὶ τοῦ νώτου, ἀπὸ ἄλλο χέρι:]
Ἀνδρέας Μεταξᾶς και Νικόλας Πονηρόπουλος
τῇ 8 Ἰουλίου
ἐλήφθη 13