Περίληψη
Σχέδιο ἐπιστολῆς τοῦ Θεόδωρου Κολοκοτρώνη πρὸς τὸν Ἀνδρέα Μεταξᾶ. Ἡ ἐπιστολὴ εἶναι ἀπαντητικὴ ἐκείνης ποὺ ἀπέστειλε ὁ Ἀνδρ. Μεταξᾶς στὶς 8 Αὐγούστου (βλ. σχετ. [500]). Ὁ ἐπιστολογράφος ἀπαντᾶ ἀρνητικὰ στὸ αἴτημα νὰ μεταβεῖ ὁ τελευταῖος στὴν Κρήτη, γιὰ νὰ ἀναλάβει τὴ διοίκηση τῆς νήσου. Ὁ Θεόδ. Κολοκοτρώνης ἐπισημαίνει πὼς τοῦ «ἐνεπιστεύσαμεν τὰ πελοποννησιακὰ πολεμικὰ δικαιώματα» καὶ πὼς θὰ ἀδικοῦνταν οἱ Πελοποννήσιοι, ἂν ἐγκατέλειπε τὴ θέση του στὸ Ὑπουργεῖο Πολέμου. Ἀναφέρεται, δηλαδή, στὸν διορισμὸ τοῦ Ἀνδρ. Μεταξᾶ ὡς μέλους τῆς τριμελοῦς ἐπιτροπῆς ποὺ διηύθυνε τὸ Ὑπουργεῖο Πολέμου μετὰ ἀπὸ πρόταση τοῦ Θεόδ. Κολοκοτρώνη (βλ. τὰ σχετ. [291], [303]). Τὴν ἴδια ἡμέρα, ὁ Θεόδ. Κολοκοτρώνης ἐνημερώνει τὸ Ἐκτελεστικὸ Σῶμα πὼς διαφωνεῖ μὲ τὴν ἀποστολὴ τοῦ Ἀνδρ. Μεταξᾶ στὴν Κρήτη (βλ. σχετ. [508]). Στὸ ἴδιο φύλλο ὑπάρχει ὑστερόγραφο, ἀπὸ ἄλλο σχέδιο ἐγγράφου, τὸ ὁποῖο δὲν ἐντοπίστηκε. Στὸ ἀπόσπασμα αὐτὸ γίνεται ἀναφορὰ στὴ γενναιότητα ποὺ ἐπέδειξε ὁ Ἀνδρέας Ζαΐμης «εἰς ταύτην τὴν περίστασιν». Δὲν εἶναι σαφὲς σὲ ποιὰ γεγονότα ἀναφέρεται. Ἐνδεχομένως γράφηκε τὸ σχέδιο, ἀπὸ ἄλλο χέρι, λίγες ἡμέρες ἀργότερα καὶ σχετίζεται μὲ τὶς μάχες ποὺ ἔγιναν στὰ Τρίκορφα, Δαβιὰ κ.λπ., στὶς 12-14 Αὐγούστου 1824 (Ἡμερολόγιο τοῦ Ἀγώνα, σ. 417). Ὁ Θεόδωρος Ρηγόπουλος ὡς αὐτόπτης μάρτυρας διασώζει χαρακτηριστικὸ διάλογο ἀνάμεσα στὸν Ἀνδρ. Ζαΐμη καὶ τὸν Θεόδ. Κολοκοτρώνη, κατὰ τὴ διάρκεια τῆς μάχης τῆς Πιάνας, μὲ τὴν προτροπὴ τοῦ πρώτου πρὸς τὸν Γενικὸ Ἀρχηγὸ νὰ μὴν ἐκθέτει τὸν ἑαυτό του στὸν κίνδυνο, διότι, ἂν σκοτωθεῖ, θὰ χαθεῖ τὸ ἔθνος (Θεόδ. Ρηγόπουλος, Ἀπομνημονεύματα, σ. 71-72).
Προηγούμενες Εκδόσεις: ΙΑΘ, τ. 3, σ. 113-114.
Βλ. Σχετικά:
0291, 0303, 0500, 0508
Ἐξοχότατε ἀδελφέ, καὶ εἰλικρινέστατε φίλε!
Ἔλαβον τὸ γράμμα σου ἐννάτης τοῦ παρόντος, καὶ ἴδον μὲ ἀπορίαν μου [[ὅτι]] πῶς ἡ Διοίκησις σοῦ ἐπρότεινε νὰ ὑπάγῃς εἰς τὴν Κρήτην. Ἀδελφέ! Ἡμεῖς ἔχοντες ἐμπιστοσύνην εἰς τὸν πατριωτικὸν χαρακτῆρα σου, σοῦ ἐνεπιστεύσαμεν τὰ πελοποννησιακὰ πολεμικὰ δικαιώματα, καὶ σὲ ἐπεβαρύναμεν νὰ λάβης τὸν τόπον [[καὶ νά]] κοντὰ εἰς τὸ Ὑπουργεῖον, καὶ νὰ τὰ ἐπιτηρῇς, ὅθεν ἤθελε γένει μέγα ἄδικον εἰς τὴν Πελοπόννησον τὸ νὰ ἁφήσῃς τώρα τὸν τόπον αὐτὸν διὰ νὰ δουλεύσῃς [[ἐν Κρήτην]] εἰς ἄλλον ἐνῶ εἶναι τόσοι ἄλλοι καλοὶ καὶ ἄξιοι πατριῶται, ἴσως καὶ ἄνευ ὑπουργήματος, μεταξὺ τῶν ὁποίων ἡ Σ(εβαστὴ) Διοίκησις ἠμπορεῖ νὰ κάμη μίαν τοιαύτην ἐκλογήν· καὶ ὄχι μόνον ἄδικον ἤθελεν εἶσθαι τοῦτο, ἀλλὰ καὶ ταραχὴν ἤθελεν ἐπιφέρει εἰς τὰ πράγματα διὰ τὴν ζήτησιν ἑνὸς ἄλλου. [[Λοιπὸν οὔτε ἡ ἐξοχότης σου]] Διὰ ταῦτα καὶ διότι ἔχομεν ἐμπιστοσύνην καὶ πεποίθησιν εἰς τὸν πατριωτισμόν, τὴν εἰλικρίνειαν καὶ τὴν ἀξιότητά σου σὲ παρακαλοῦμεν νὰ μὴν ἤθελε δεχθῇς μίαν τοιαύτην πρότασιν, διότι ἤθελε κάμεις πρᾶγμα ἐναντίον τῶν χρεῶν τῆς φιλίας, καὶ τῆς ὑποσχέσεως τὴν ὁποίαν ἔδοσες νὰ δουλεύσῃς τὸ πολεμικὸν τῆς Πελοποννήσου, ὑπὸ τὸ βάρος τοῦτο, τὸ ὁποῖον ἀνεδέχθης, ἀλλ’ οὔτε καὶ ἡ Σ(εβαστὴ) Διοίκησις πιστεύω νὰ σὲ ὑποχρεώσῃ ἐπιμόνως, ἤ βιαίως νὰ τὸ δεχθῇς· [[ἀναφέρομαι περὶ τούτου]] διότι ἐπὶ τούτου ἀναφερομαι καὶ πρὸς αὐτὴν [[+...+]]. Αὐτή εἶναι ἡ γνώμη μου, τὴν ὁποίαν μόνην ἠμπορῶ νὰ σὲ δώσω, καὶ οὕτως ἐλπίζω ν’ ἀκολουθήσῃς· μένω ἐν τοσούτῳ μὲ τὴν εἰλικρινῆ ἀδελφικὴν ἀγάπην.
Τῇ 11 Αὐγούστου 1825
ἀπὸ Διάσελον Ἁλωνίστενας
ὁ εἰλικρινής ἀδελφὸς καὶ φίλος σου
[ἐπὶ τοῦ νώτου:]
ὁ ἐκλαμπρ(ότατος) κος Α. Ζαΐμης ἔδειξεν εἰς ταύτην τὴν περίστασιν τοσαύτην πολεμικὴν γεναιότητα καὶ εὐτολμίαν ὁποῦ ὁμοίαν δέν ἴδον εἰς ἄλλον ποτέ, [[ἐνώ μάλιστα]] πράγμα [[ὅπου δενοὔτε τῆς ἀνατροφῆς οὔτε]] ἀνώτερον τῆς σωματικῆς ἀπαλότητος καὶ τοῦ ἐπαγγέλματὸς του [[ἀνάλογον]].
ὁ ἐκλαμπρότατος κος Α. Ζαΐμης ἔδειξεν εἰς ταύτην τὴν περίστασιν, [[τοσαύτην]] ἀνείκουστον εὐτολμίαν καὶ πολεμικὴν γεναιότητα [[καὶ εὐτολμίαν, ὁποῦ ὁμοίαν δέν ἴδον ποτὲ τὴν νομίζω σχεδὸν ἀνείκουστον, καί]] πράγμα ἐπέκεινα ἀνώτερον τῆς σωματικῆς ἀπαλότητος, τῆς καταγωγῆς, καὶ τοῦ ἐπαγγέλματὸς του.
